zaterdag 27 december 2014

Nel mezzo del cammin di nostra vita





Ze is een vroedvrouw pur sang en nu ik niet meer in de praktijk sta hang ik aan haar lippen makkelijk voor een uur of twee via Skype, duizend mijl van mij maar dàn vlakbij:
…Weet je, in de toekomst zal je je in Frankrijk pas als zelfstandige vroedvrouw mogen vestigen na drie jaar ziekenhuiservaring. Ik heb veel werk, mooie dingen meegemaakt maar één bevalling is blijven kleven, luister. Een heel geëngageerde vrouw komt bij me over de vloer, ze nadert de veertig, heeft net een winkel geopend en wordt onverhoeds zwanger. Een zwangerschap die overschaduwd wordt door de drukte in de zaak én het overlijden van haar moeder. Om bepaalde reden zal een bevriende gynaecoloog haar medisch opvolgen maar ze wil thuis bevallen en heeft dus een vroedvrouw nodig. 
Drie weken voor de bevalling ga ik bij haar op huisbezoek en hoor ik geen foetale harttonen...
- een mors in utero?!
...Dacht ik ook maar voor de zekerheid stuur ik ze door naar het ziekenhuis. Daar ontdekt een vroedvrouw bij de echografie toch 'beweging' maar moet dan toegeven dat ze het hart niet ziet kloppen. Een dokter komt erbij en stelt vast dat de vrucht al een week of een maand zou afgestorven zijn. Tot mijn verbazing laten ze de vrouw weer naar huis gaan na inname van drie pilletjes.
- ai, ik voel het al aan mijne kleine teen.
…Ik spreek met de vrouw af dat ze naar het ziekenhuis gaat zodra ze weeën heeft. Maar de volgende morgen roept haar man me in spoed op, het hoofd is geboren maar ze krijgt de romp er niet uit. Uiteraard zeg ik dat ze de ambulance moet bellen en haar gynaecoloog maar dat heeft ze al allemaal gedaan, zelf de brandweer gebeld én een huisarts. en die zijn onderweg en komen uiteindelijk ter plaatse aan voor mij.
Een vrouw in nood laat je niet in de steek.
- nee, maar...
…Het schouwspel was Danteaans, je kan je voorstellen, een gemacereerd hoofd uit een bekken...
- en de geur!
…Ja, ik heb me sterk moeten beheersen om niet te braken want dat kon ik niet maken.
Intussen was de brandweer aangekomen en is onverrichter zake terug vertrokken.
Samen met aangekomen huisarts heb ik het kind eruit gekregen.
- door een vis à tergo?
…Onder andere, aan het hoofd trekken was uitgesloten. De ambulance is samen met het koppel en het ingepakte kind naar het ziekenhuis gegaan.
Terug thuis word ik door het ziekenhuis opgebeld: ze willen mijn handtekening voor het overlijdenscertificaat. Ik zeg dat ze naar de huisarts moeten bellen maar dat hadden ze al gedaan en hij weigerde de 45 km te rijden naar het ziekenhuis
. Zolang er geen overlijdingsakte is getekend kan men geen overlijden vaststellen, dit was adminsitratief een belangrijk punt en geen arts ginds wou ook maar iets ondertekenen. Ten lange leste vertrek ik  's avonds  terug naar het ziekenhuis voor mijn signatuur.
Een vijandige vroedvrouw schuift me het document onder de neus en houdt niet op me verdacht te maken.
- waarom maakte je er geen korte metten mee?
…Finaal heeft mijn geduld me beloond want op een bepaald moment zei ze iets dat helemaal niet strookte met de realiteit en ik vroeg haar waar ze die informatie haalde. Het stond zwart op wit in het medisch dossier dat ze wel voorlas maar me niet wou laten inkijken. Een leugen van formaat:’ de vrouw zou thuis bevallen zijn op mijn advies na telefonisch consult’ moest recht gezet worden. In de gang van de kraamafdeling bel ik de ouders op, het bezoekuur was al lang voorbij. Ze zijn samen naar het bureau gekomen en eisten de inzage van hun dossier.
- ongelooflijk, midden hun smart vinden die mensen nog de kracht om een vroedvrouw te steunen, die mensen verdienen een standbeeld. Maar zeg eens, hoe verzeilt een nullipara in die situatie?
…Ze heeft om drie uur 's nachts een eerste wee gewaar geworden en is terug gaan slapen, tegen de ochtend krijgt ze een weeënstorm, het vruchtwater breekt onder de douche en ze krijgt meteen persdrang.
- ze hadden haar nooit naar huis mogen sturen.
…Daar begint het.
- maar jij bent de pineut, voor de zoveelste keer alle pijlen op jou gericht.
…C'est la vie.


Handgreep van Kristeller – vis a tergo: Methode om tijdens de uitdrijving met beide handen op de fundus uteri te drukken en zo het kind te exprimeren. Soms kan een kunstverlossing hierdoor worden vermeden, soms wordt de techniek als ondersteuning van een kunstverlossing (vacuümextractie) toegepast. Dient met omzichtigheid te gebeuren. Bij deze techniek zijn belangrijke complicaties, zoals foetaal trauma, foetomaternale transfusie en uterusruptuur (ten tijde van de expressie of in een volgende zwangerschap), beschreven.

zaterdag 20 december 2014

Sof(i)a

Verhalen komen tot mij. In één van de zoveel overmoedige buien schreef ik dat ik bevallingen nooit vergat tot iemand  'Hey, Leen!' riep en ik verwonderd opkeek wie het woord tot me richtte. En zij nog meer verbaasd dan ik want ik had immers haar baring begeleid. Het overkwam me meer dan één keer. Maar dan komt het terug, na een paar sleutelwoorden, details als '...die bokaal schelpen in je badkamer...' deed hen dan weer in verbazing omslaan.
Verhalen sluimeren in mij om te ontwaken na een woord of laatst na het relaas van mijn altruïstische buurvrouw. Ik zie systemen en trek parallellen. Het gaat over mijn buurman die twee maanden voor mij dezelfde ingreep onderging als ik maar zich afhankelijk blijft opstellen en nu is ze 'op', ik merk het aan haar ogen, het immer brandend vuur is eruit.
-Ik heb hem gezegd zelf zijn gerief uit de frigo te halen.
-Natuurlijk, je weigert hem geen dienst, integendeel, zo krijg je hem weer op de been. Lang geleden, misschien wel twintig jaar..., zeg ik en ik steek van wal,
...werd ik opgeroepen om in mijn dorp een nazorg te doen. In een flat op de derde verdieping woonde een bejaard koppel waar recentelijk een Bulgaars familielid was ingetrokken. De gynaecoloog belde me om me te informeren over een jonge vrouw, verlaten door haar man, die daags voordien bevallen was van een eerrste kind met het syndroom van Down. Omdat de vrouw geen mutualiteit had ging ze diezelfde dag nog naar haar tante terug. Of ik kon langsgaan?

De parlofoon maakt een klik waarop de deur zich ontsluit. In de gang zie ik de lift en duw op 3. Een vitale vrouw van pakweg 70 jaar - het staat niet op hun gezicht geschreven hoe oud ze zijn - verwelkomt me met een wijd geopende deur.


Haar nichtje zit met een wakkere baby op de schoot in de living. In de sofa ontwaar ik vanuit mijn ooghoek een mannelijk figuur, ogenschijnlijk slapend maar alle aandacht gaat naar de baby die ik onderzoek en verzorg. Ik maak aantekeningen op de fiche terwijl ik tante tolk aanhoor. Communiceren met de moeder kan alleen maar via haar tante die ijverig over en weer stapt en me thee inschenkt. Ook de volgende dagen stel ik vragen die dadelijk vertolkt worden. Tante vertelt honderduit en heeft haar mening over alles. Ook over mij want met de deurklink in haar hand zegt ze ongevraagd: 'Je bent een mooie vrouw maar je hebt verdriet in je ogen'. Stond ik daar even met een mond vol tanden.
De baby evolueert gunstig, ik prijs de nieuwe moeder en zie een aanzet van een glimlach op haar gelaat. De borstvoeding verloopt goed, de navelstreng wil loslatenen en wijl ik de baby baad beweegt er iets vanuit een stille hoek. De immer duttende man maakt zich zwijgend los van de sofa. Eens hij in de badkamer verdwenen is haast de tante zich me in te lichten over zijn ziekte, zijn incontinentie, zijn luiheid...Als ik het goed begrijp situeert de ziekte zich in het hoofd en brengt de man zijn dagen liggend door zonder deelname aan de routine van de dag. En toch neem ik ook van hem afscheid. Ik krijg een knik terug.
Op de vijfde dag duw ik op de deurbel. Na een volle minuut hoor ik een klik en een mannelijke stem zeggen dat ik mag komen. Met veel vraagtekens stijg ik met de lift mee. Wie schetst mijn verbazing als ik de sofa-man de deur zie opendoen en me hoor verwelkomen! Nergens ontwaar ik zijn vrouw.
Ze is de avond voordien in spoed opgenomen, vertelt hij terwijl hij de ketel opzet om thee voor me te maken. Je denkt dat mensen onvervangbaar zijn, voor mij leek het onmogelijk dat 'tante' zou wegvallen, zo onmisbaar stelde ze zich op, ik kon ook niet begrijpen dat ze op zo een cruciaal moment kon wegvallen maar welk een effect dit zou hebben op Lazarus kon niemand vermoeden. Hij kreeg de kans van zijn leven om zich waar te maken, om weer 'mens' te worden.

Tante heb ik niet meer weergezien;
Bij het afronden van de nazorg vroeg hij hoeveel hij me schuldig was.
Geen frank, zei ik.
Dit was een onbetaalbare levenservaring.

woensdag 3 december 2014

'Doe stil voort'

van http://www.shaktitempel.be/index.html naar Andrew Trimmer


en onze Vlaamsche boer en ridder Felix De Boeck


"De cirkel is de expressie van het leven en de strakke lijn van het mystieke."

excuses voor de kwaliteit van de afbeelding want er is veel mooier materiaal